Riðill I: Frakkland, Senegal, Noregur, Írak — Greining og spár
Hleð...
Enginn riðill á heimsmeistaramótinu 2026 vekur meiri umræðu en riðill I. Þrjú af fjórum liðunum eiga raunhæfa möguleika á að komast áfram og enginn leikur verður auðveldur — ekki einu sinni fyrir Frakkland sem er talið eitt sterkasta landsliðið í heimi. Fyrir okkur á Íslandi skiptir þessi riðill sérstaklega miklu máli vegna þess að Noregur, norræni vinurinn okkar, mætir hér stórveldum úr Evrópu og Afríku á sama tíma og Írak snýr aftur á heimsvísu eftir fjörutíu ára bið.
Ég hef greint riðla á heimsmeistaramótum síðan 2018 og get fullyrt að riðill I er sá erfiðasti á þessu móti. FIFA-stigin, reynslan og einstaklingsframúrskarandi getan benda allt í sömu átt — þrjú sterk lið sem berjast um tvö sæti og fjórða liðið sem snýr aftur eftir áratugi. Hér er greining mín á öllum fjórum liðunum, leikjadagskráin á íslenskum tíma og veðmálatækifæri sem ég tel áhugaverðust.
Dauðariðillinn — hvað gerir riðil I svona erfiðan?
Á HM 2022 var riðill E kallaður dauðariðill vegna Spánar, Þýskalands og Japans. Riðill I á HM 2026 er að mínu mati enn erfiðari. Frakkland er núverandi undanúrslitatap á HM 2022, Senegal er ríkjandi Afríkumeistari frá 2021 og Noregur býr yfir einum besta framherja heims í Erling Haaland. Aðeins Írak, sem snýr aftur eftir fjörutíu ár, telst raunverulegur utanveltu í þessum riðli.
Til samanburðar við aðra riðla: riðill A með Mexíkó, Suður-Kóreu, Suður-Afríku og Tékklandi hefur engan raunverulegan risavald. Riðill E með Þýskalandi er sterkur en Fílabeinsströndin, Ekvador og Curaçao eru ekki á sama plani og Senegal og Noregur. Það sem gerir riðil I einstakan er að þrjú liðin — Frakkland, Senegal og Noregur — gætu öll endað með sex eða sjö stig og aðeins eitt þeirra myndi falla út.
FIFA-stigin undirstrika þetta. Frakkland er í efstu þremur í heiminum, Senegal er í kringum 20. sæti og Noregur í kringum 25. sæti. Bilið milli annars og þriðja liðsins er nánast ekkert — og það er einmitt það sem skapar dauðariðilinn.
Yfirlit yfir fjögur liðin — styrkleikamat
Ég man eftir HM 2018 þegar ég sat og horfði á Ísland tapa fyrir Argentínu. Þá hugsaði ég: ef Ísland gæti átt þessa reynslu, þá getur Noregur farið lengra. Nú er Noregur hér og áskoranirnar eru raunverulegar. Hér er mitt mat á hverju liði:
Frakkland er augljós eftirlætisliðið í riðlinum og mögulega á öllu mótinu. Kylian Mbappé er hraðasti og hættulegasti framherji síðustu fimm ára og liðið hefur dýpt sem fá önnur lið ná. Antoine Griezmann, Aurélien Tchouaméni og William Saliba mynda hryggjarsúlu sem er bæði reynd og ung. Veikleikinn gæti verið aldur Griezmanns og hvort Didier Deschamps finni réttu jafnvægið milli sóknar og varnar. FIFA-sæti Frakklands í efstu þremur er vel á sitt pláss.
Senegal tapaði nokkrum lykilmönnum eftir Afríkumeistaramótið 2021 en hefur byggt upp nýja kynslóð undir stjórn Aliou Cissé. Sadio Mané er ekki lengur á sínu besta en Ismaïla Sarr, Krépin Diatta og Pape Matar Sarr hafa tekið við. Senegal er líkamlega sterkt, skipulagt og vanur stórum leikjum. Á HM 2022 komst Senegal úr riðlinum og sló Ekvador í úrslitaleik riðilsins — þetta lið veit hvað þarf til.
Noregur er liðið sem norrænn áhorfandi vill sjá ná árangri. Erling Haaland er einn af tveimur eða þremur bestu framherjum heims og Martin Ødegaard er skapandi miðjumaður á heimsstigi. Norska liðið er samt meira en tveir menn — Alexander Sørloth, Sander Berge og Antonio Nusa bæta dýpt. Veikleikinn er varnarlínan sem hefur átt í erfiðleikum í stórum leikjum. Noregur komst á mótið sem sigurvegari riðils síns í undanúrslitin en þarf nú að sanna sig gegn heimsmeistaraefnum.
Írak snýr aftur á heimsmeistaramót eftir fjörutíu ára bið — síðast á HM 1986 í Mexíkó. Írakska liðið hefur farið í gegnum ótrúlega endurreisn eftir áratugi stríðs og pólitísks óstöðugleika. Lykilmenn eins og Mohanad Ali og Ali Adnan hafa byggt upp lið sem vann asíska undankeppnina af metnaði. Hlutlægt séð er Írak utanveltu í þessum riðli en söguleg hvatning og lítið tap gætu gert þá hættulega í einstaka leikjum. Þetta er lið sem spilar af hjarta — og á heimsmeistaramótum getur það verið nóg til að skapa óvæntar niðurstöður. Ég minnist þess þegar Suður-Kórea og Japan á HM 2002 sýndu heiminum hvað gerist þegar gestgjafar og útidauðar spila án ótta.
Dagskrá og tímar á íslenskum tíma
Eitt af því sem ég fæ flestar spurningar um er tímasetningarnar. Ísland er á GMT og breytir aldrei um tíma, sem gerir okkur auðvelt að reikna — en margar af leikjunum í riðli I fara fram á kvöldin í Bandaríkjunum sem þýðir nótt á Íslandi.
| Leikur | Staður | Dagsetning | Tími (GMT) |
|---|---|---|---|
| Frakkland gegn Senegal | MetLife Stadium, New York/New Jersey | Júní 2026 | Kvöld/nótt |
| Noregur gegn Írak | Tilkynnt síðar | Júní 2026 | Kvöld/nótt |
| Frakkland gegn Noreg | Tilkynnt síðar | Júní 2026 | Kvöld/nótt |
| Senegal gegn Írak | Tilkynnt síðar | Júní 2026 | Kvöld/nótt |
| Noregur gegn Senegal | Tilkynnt síðar | Júní 2026 | Kvöld/nótt |
| Írak gegn Frakkland | Tilkynnt síðar | Júní 2026 | Kvöld/nótt |
Leikir sem byrja klukkan 21:00 ET í Bandaríkjunum þýða klukkan 01:00 á Íslandi — þannig að þetta verður nóttvaka fyrir þá sem vilja horfa í beinni. Leikir sem byrja klukkan 14:00 eða 17:00 ET verða hins vegar á þægilegum tíma: klukkan 18:00 eða 21:00 á Íslandi. Ég mæli með því að athuga nákvæmar tímasetningar þegar FIFA birtir endanlega dagskrá.
Frakkland gegn Noregi — tölurnar segja sögu
Þegar ég hugsa um þennan leik dettur mér í hug Noregur gegn Brasilíu á HM 1998 — sá leikur endaði 1-1 og norska liðið hélst á jafnri leið við risavaldið. Nú mætist Noregur og Frakkland og allt er undir.
Frakkland hefur yfirburði á næstum öllum sviðum ef við skoðum liðin á pappír. Mbappé er hraðari en allir norskir varnarmenns, Tchouaméni ræður miðjunni og Saliba er einn af bestu miðvörðum heims. En Noregur hefur eitt sem Frakkland á erfitt með: Haaland. Erling Haaland hefur skorað yfir fimmtíu mörk á tímabili í enska úrvalsdeildinni og getur breytt leik á augnabliki.
Sögulega hafa þessi lið mæst sjaldan á heimsmeistaramótum. Í undankeppni HM 2026 voru þau í sama riðli í evrópsku undankeppninni — Frakkland vann riðilinn en Noregur tók stig af þeim. Ef Noregur nær jafntefli í þessum leik væri það stórt skref í átt að áframhaldi.
Taktískt held ég að Noregur muni setja upp varnarkerfi og reiða sig á sóknarflug með Haaland og Ødegaard. Frakkland mun líklega hafa meiri boltahald en spurningin er hvort Deschamps velji árásarfulla eða varfærna nálgun. Í veðmálasamhengi er jafntefli í þessum leik oft vanmetið og gæti boðið upp á áhugaverð tækifæri. Sögulega eru jafnteflisleikir milli sterkra Evrópuliða algengari en margir halda — á HM 2022 enduðu fjórtán riðlaleikir jafnt og á HM 2018 voru þeir tólf. Í leik þar sem bæði liðin vilja forðast tap gæti varfærni ráðið meiru en metnaður.
Senegal gegn Noregi — lykilleikurinn
Ef ég þyrfti að velja einn leik sem ræður úrslitum um hvort Noregur kemst áfram, þá er það þessi. Frakkland vinnur líklega riðilinn hvort sem er — baráttunni um annað og þriðja sætið snýst þetta um.
Senegal hefur reynslu af stórum leikjum sem Noregur skortir. Á HM 2022 komst Senegal úr riðlinum og á Afríkumeistaramótinu 2021 unnu þeir allan titilinn. Þessi reynsla skiptir máli þegar þrýstingurinn eykst í þriðja og síðasta riðlaleiknum.
Noregur hefur hins vegar meiri einstaklingsframúrskarandi getu. Haaland og Ødegaard eru á öðru stigi en flestir senegalskir leikmenn hvað varðar Evrópureynslu á efsta stigi. Sander Berge og Alexander Sørloth bæta dýpt sem Senegal á erfitt með að mæta.
Líkamlega verða þessi lið jöfn. Senegal er þekkt fyrir líkamlegan styrk og hraða á vængjunum, en norska liðið hefur vaxið á þessum sviðum undir stjórn Ståle Solbakkens. Ég spái þéttum leik þar sem eitt mark gæti ráðið úrslitum — og í slíkum leikjum ræður reynslan oft meiru en hæfileikarnir. Veðrið gæti einnig skipt máli: ef leikurinn fer fram í Houston eða Miami gæti hiti og raki haft áhrif á bæði liðin, en Senegal er vanara heitum aðstæðum en Noregur. Þetta er smáatriði sem margir gleymi en getur haft raunveruleg áhrif á úrslit.
Annar þáttur sem vert er að nefna er stuðningsmenn. Senegal ferðast með miklum hópi aðdáenda sem skapa ótrúlega andrúmsloft — menn sem muna HM 2022 í Katar vita hvað ég meina. Noregur mun hafa minni stuðning á staðnum en norskir aðdáendur eru einbeittir og háværir. Fyrir Íslendingi sem horfa heiman frá er þetta partur af upplifuninni — andrúmsloftið í sjónvarpinu er hluti af spenningunni.
Írak gegn Noregi — ekki vanmeta endurkomuna
Fjörutíu ár eru langur tími. Þegar Írak spilaði síðast á heimsmeistaramóti árið 1986 var Erling Haaland ekki fæddur, Sovétríkin voru enn til og internetið var aðeins hugmynd. Nú snýr Írak aftur og er fullt af hvatningu sem getur gert hvaða lið sem er hættulegt.
Noregur ætti að vinna þennan leik ef liðið spilar á sínu besta. Gæðamunurinn milli liðanna er verulegur — FIFA-stigin sýna bil sem er yfir þrjátíu sæti. En á heimsmeistaramótum geta slík bil þrengst hratt. Írak hefur ekkert að tapa og allt að vinna sem getur leitt til frjálslegrar og hættulegrar sóknar.
Fyrir Noreg er þetta leikur sem þarf að vinna. Jafntefli eða tap gegn Írak myndi setja Noreg í mjög erfiða stöðu hvað varðar áframhald. Ef Noregur vinnur þennan leik sannfærandi — td. 2-0 eða 3-1 — þá eykst markamunurinn sem gæti skipt sköpum ef liðin enda jöfn á stigum. Á HM 2018 sáum við hvernig markamunur réð úrslitum í nokkrum riðlum — Japan komst áfram á kostnað Senegals eingöngu vegna færri gulra spjalda þegar allt annað var jafnt. Slíkar smáatriði geta ráðið öllu og Noregur þarf að hafa þau í huga frá fyrsta leik.
Þrjú möguleg úrslit — hvernig gæti riðill I endað?
Eftir níu ára greiningu á heimsmeistaramótum hef ég lært að riðlar enda sjaldan eins og menn búast við. Hér eru þrjár sviðsmyndir sem ég tel líklegastar:
Sviðsmynd 1: Frakkland og Noregur komast áfram
Þetta er sviðsmyndin sem norrænn áhorfandi vonast eftir. Frakkland vinnur riðilinn á fyrsta sæti með sjö eða níu stig. Noregur tekur annað sætið með fjögur eða fimm stig eftir sigur á Írak, jafntefli við Frakkland og þéttan sigur á Senegal. Senegal endar á þriðja sæti og keppir um eitt af átta sætum bestu þriðja liðanna. Ég áætla líkurnar á þessari sviðsmynd sem rúmlega þrjátíu prósent.
Sviðsmynd 2: Frakkland og Senegal komast áfram
Senegal notar reynslu sína af stórum leikjum og sigrar Noreg í beinu uppgjöri. Frakkland vinnur riðilinn, Senegal tekur annað sætið og Noregur endar á þriðja sæti — mögulega með möguleika á áframhaldi sem eitt af bestu þriðja liðunum ef markamunurinn er góður. Ég áætla þessar líkur sem rúmlega fjörutíu prósent og þetta er því líklegasta útkoman.
Sviðsmynd 3: Frakkland og besta þriðja liðið
Frakkland vinnur riðilinn en bæði Senegal og Noregur enda jöfn á stigum. Markamunur ræður og annað hvort Noregur eða Senegal fer áfram á þriðja sæti. Í þessari sviðsmynd skiptir hver leikur gríðarlega miklu máli og markamunur gegn Írak verður lykilþáttur. Líkurnar á þessu eru um tuttugu prósent.
Í öllum þremur sviðsmyndum er Frakkland líklegt til að komast áfram af fyrsta sæti. Raunverulega spánin snýst um hvort Noregur eða Senegal tekur annað sætið. Það sem margir gleyma er að á HM 2026 komast átta af tólf þriðja sætis liðum áfram — sem þýðir að jafnvel þriðja sætið í riðli I gæti dugað ef markamunurinn er nógu góður. Þetta breytir öllum reikningnum vegna þess að bæði Noregur og Senegal geta leyft sér eitt tap og enn átt möguleika á áframhaldi. Í gamaldags kerfinu með þrjátíu og tvö lið hefði þriðja sæti verið útsláttarmark — nú er það tækifæri.
Stuðlar og veðmálatækifæri í riðli I
Ég hef fylgst með stuðlum á riðil I frá riðladrætti og það sem ég sé er áhugavert. Frakkland er augljós eftirlætisliðið til að vinna riðilinn með stuðla í kringum 1.25 til 1.35 eftir veðmálasíðu. Þetta er lágt og gefur litla arðsemi — en er líklega rétt metið.
Áhugaverðari eru stuðlarnir á Noreg til að komast áfram úr riðlinum. Margir veðmálamarkaðir gefa Noregi stuðla í kringum 2.10 til 2.40 fyrir áframhald sem þýðir að markaðurinn metur líkurnar á um fjörutíu til fimmtíu prósent. Miðað við hæfileika Haalands og Ødegaards finnst mér þetta vera á réttum nótum — en ef stuðullinn fer yfir 2.50 gæti verðmæti verið til staðar.
Senegal til að komast áfram er yfirleitt á svipuðum stuðlum og Noregur — um 2.20 til 2.50. Markaðurinn telur baráttuna um annað sætið vera nánast jafna og ég er sammála.
Veðmál á einstaka leiki bjóða oft betri tækifæri en riðlaveðmál. Jafntefli í leiknum Frakkland gegn Noregi hefur yfirleitt stuðla í kringum 3.40 til 3.80 og ég tel þær líkur vanmetnar. Noregur hefur sýnt á undanförnum árum að liðið getur haldið jöfnu gegn risaveldinu og jafntefli væri gott úrslit fyrir báða. Sigur Noregs á Senegal er oft á stuðlum í kringum 2.60 til 2.90 og ef Haaland er í formi er þetta einnig áhugavert.
Markaveðmál eru annar valkostur. Yfir 2.5 mörk í leiknum Noregur gegn Senegal er oft á jafnvægisstigi sem þýðir að markaðurinn er óviss — og slíkar aðstæður geta boðið upp á verðmæti ef maður hefur sterka skoðun á leikstíl liðanna.
Hver kemst áfram? — Niðurstaða greiningarinnar
Eftir ítarlega greiningu á öllum fjórum liðunum og veðmálamörkuðum er spá mín þessi: Frakkland tekur fyrsta sætið í riðli I með sjö til níu stig. Baráttan um annað sætið verður milli Noregs og Senegals og ég hallast að Senegal á annað sæti — en munurinn er mjög lítill.
Noregur endar líklegast á þriðja sæti en gæti vel komist áfram sem eitt af átta bestu þriðja liðunum ef markamunurinn er góður. Lykilinn fyrir Noreg er að sigra Írak sannfærandi og taka að minnsta kosti eitt stig af Frakklandi eða Senegal.
Írak mun eiga erfitt í riðli I en endurkomusagan er þess virði að fylgjast með. Eitt stig eða einn óvæntur leikur gæti verið nóg til að gera þetta mót ógleymanleg fyrir írakska knattspyrnusögu. Á HM 1986 náðu þeir engu stigi á þremur leikjum — nú með nýjum kynslóð og meiri reynslu á alþjóðavísu gætu þeir gert betur.
Riðill I er dauðariðillinn á HM 2026 og ég mun fylgjast með hverjum leik af spennu og eftirvæntingu — sérstaklega fyrir Noreg, norræna vininn okkar. Hvert einasta stig mun skipta máli og hvert einasta mark gæti ráðið úrslitum. Fyrir þá sem vilja veðja á riðil I er ráðið mitt einfalt: greinið liðin vel, fylgist með meiðslafréttum og leitið að verðmæti á jafnteflismörkuðum þar sem stuðlarnir eru oft of háir.
